به گزارش ماهنامه اقتصاد ۳۶۰
بورس تهران پس از بازگشایی ۲۹ اردیبهشتماه در مسیر صعود قرار گرفت، اما همزمانی این رشد با جهش ارز و افزایش ریسکهای سیاسی، این پرسش را مطرح کرده که آیا صعود بورس پایدار است یا در آستانه یک اصلاح قرار دارد؟
در شرایط کنونی این سؤال مطرح است که پاییز برای بازارهای ایران چه مسیری را رقم خواهد زد؟ آیا جریان نقدینگی همچنان در بورس باقی میماند یا با تغییر فضای سیاسی، مقصد سرمایهها تغییر میکند؟ در بازار ارز و طلا چه اتفاقی خواهد افتاد و مسکن با توجه به ویژگیهای خاص خود تا چه اندازه از تحولات ماههای آینده اثر میپذیرد؟
پاییز امسال میتواند برای بازارها فصل مهمی باشد؛ فصلی که در آن، مسیر قیمتها تنها به متغیرهای اقتصادی وابسته نیست و هر تحول سیاسی میتواند معادلات سرمایهگذاری را جابهجا کند. از همین رو، بررسی سناریوهای پیشروی بازارها و صنایع مختلف، بیش از گذشته اهمیت پیدا کرده است.
بازار دلار و طلا فعلا ظرفیت رشد بالا را ندارند زیرا…
از همین رو، امین رشیدی، کارشناس بازار سرمایه، درباره چشمانداز کلی بازارهای ایران با توجه به شرایط سیاسی و اقتصادی جدید اظهار کرد: از نظر من، در بازار طلا و بازار ارز، فعلاً حرکت خیلی خاصی را در کوتاهمدت شاهد نیستیم. حداقل تا انتخابات نوامبر، انتظار رشد بسیار زیاد دلار یا طلا را ندارم و اگر بخواهم درباره روند بازار صحبت کنم، به نظرم بازار طلا در این مقطع سنگین است.
او ادامه داد: بازار دلار و طلا فعلاً ظرفیت رشد خیلی بالایی ندارد، چراکه بخشی از نقدینگی و حتی بخشی از قیمتهای ماههای آبان و آذر، تا حدودی پیشخور شده است. اگر کلاسیک به موضوع نگاه کنیم، بخشی از این انتظارات قبلاً در قیمتها دیده شده و در کوتاهمدت، از نظر من دلار حتی بالاتر از محدوده ۲۴۰ هزار تومان هم نخواهد رفت.
رشیدی درباره چشمانداز بلندمدت بازار ارز گفت: در بلندمدت شرایط متفاوت است. اگر بخواهیم تا پایان سال را در نظر بگیریم، باید توجه داشته باشیم که قیمت ارز در حال حاضر بیش از هر چیز تابع شرایط سیاسی است. اکنون بیش از عوامل اقتصادی، این اخبار سیاسی هستند که میتوانند دلار را بالا یا پایین ببرند.
قیمت دلار ۲۴۰ هزار تومان را در می کند؟
این کارشناس بازار سرمایه افزود: در واقع ما سقف دلار را دیدهایم، اما ممکن است در ادامه کفهای جدیدی هم اتفاق بیفتد. حرف من این است که اگر شرایط سیاسی مثبت باشد، دلار میتواند قیمتهای پایینتر از ۲۴۰ هزار تومان را هم ببیند، اما فعلاً محدوده ۲۴۰ هزار تومان برای بازار مطرح است و به نظرم سخت است که در شرایط فعلی خیلی بالاتر از عدد ۲۴۰ هزارتومان قرا بگیرد اما اگر به سمت فشار بیشتر در ساید محاصره برویم دیدن اعداد بالاتر دور از انتظار نیست اما شخصا احتمال کمتری را برایش قائلم چون هیچ موضوع قطعی در بازارهای مالی وجود ندارد.
او تصریح کرد: البته اگر تا پایان سال با همین شرایط و همین دستفرمان پیش برویم، دیدن عددی مثل ۳۰۰ هزار تومان برای دلار هم دور از واقعیت نیست. بنابراین در کوتاهمدت انتظار حرکت بسیار بزرگ و خاصی ندارم، اما در افق بلندمدت، شرایط سیاسی میتواند مسیر بازار ارز را به شکل جدی تغییر دهد.
بورس در چه مسیری حرکت میکند؟
رشیدی درباره وضعیت بورس نیز گفت: بورس در این مدت رشد خیلی زیادی داشته است، اما به نظر من در مجموع، با توجه به وضعیت دولت، اگر بازار مثبت بماند، همچنان عرضه خواهیم داشت. یعنی در کنار رشد بازار، عرضه هم وجود خواهد داشت و نمیتوان انتظار داشت که روند بازار بدون وقفه ادامه پیدا کند.
او درباره رفتار سرمایهها در صورت ادامه تنشهای سیاسی و نظامی توضیح داد: این موضوع بستگی به نوع تنش دارد. اگر تنش محدود باشد ممکن است بازار همین مسیر را ادامه دهد و شرایط فعلی حفظ شود.
پول ترسو است و جایی را پیدا می کند که امن باشد
این کارشناس بازار سرمایه ادامه داد: اما اگر تنش شدت خیلی زیادی داشته باشد، ممکن است دوباره شرایطی مشابه جنگ اخیر را تجربه کنیم. در چنین شرایطی احتمال دارد بازار دوباره برای مدتی بسته بماند و سرمایهها به سمت دلار و طلا بروند.
رشیدی تأکید کرد: بنابراین کاملاً بستگی به این دارد که تنش کنترلشده و محدود باشد یا سطح آن بالا برود. اگر تنش کنترلشده باشد، بازار میتواند با همین شرایط مثبت ادامه دهد.
رشیدی با اشاره به رفتار سرمایه در شرایط بحران اظهار کرد: پول ترسو است. ماهیت پول این است که معمولاً جایی را پیدا میکند که از نظر خودش امن باشد. بنابراین در چنین شرایطی، دلار و طلا میتوانند دوباره بهعنوان پناهگاه سرمایه مطرح شوند.
کدام بازار در نیمه دوم سال جذابتر است؟
این کارشناس بازار سرمایه درباره بازارهایی که در نیمه دوم سال میتوانند از منظر حفظ ارزش پول جذابیت بیشتری داشته باشند، گفت: با همه این داستانها، به نظر من بورس همچنان میتواند جذاب باشد. افزایش نرخ رشد محصولات شرکت ها بخصوص صنعت دارویی و غذایی موتور محرک حرکت شاخص کل بورس است.
او افزود: از این جهت، به نظرم بورس ظرفیت بیشتری دارد. ضمن اینکه ما کلاً به سمت آزادسازی قیمتها حرکت میکنیم. دولت عملاً در حال پیش گرفتن سیاست آزادسازی قیمتهاست. ممکن است مواد اولیه برای شرکتها گرانتر تمام شود، اما در مقابل، دست آنها برای فروش محصولات با قیمتهای بالاتر نیز بازتر خواهد بود.
رشیدی ادامه داد: شرکتها عملاً با همین شرایط همچنان تولید میکنند و به همین دلیل است که فعلاً در شرایط فعلی کشور، کمبود کالا را خیلی شاهد نبودهایم. این موضوع هم نشان میدهد که با وجود افزایش هزینهها و تغییر شرایط، بخش تولید همچنان در حال فعالیت است.
چرا نقدینگی دوباره وارد بورس شد؟
رشیدی درباره ورود حجم قابل توجه نقدینگی به بازار سهام در هفتههای اخیر اظهار کرد: اینکه دوباره بخشی از نقدینگی به بازار سهام برگشته، دلایل مختلفی دارد. یکی از دلایل، ارزش ذاتی بازار و این موضوع است که بخشی از بازار نسبت به ارزش واقعی خود پایینتر قرار داشت.
او ادامه داد: یکی دیگر از موضوعات به شرایط صادراتی کشور برمیگردد. ما با محدودیتهای صادراتی مواجه بودهایم و بخشی از کالاها و فعالیتهای اقتصادی، بهخصوص در حوزه صادرات، تحت تأثیر این محدودیتها قرار گرفتهاند و شاید نتوانستهاند صادرات مورد انتظار خود را انجام دهند.
وی افزود: بخشی از پول تجار و بازرگانان به قصد کسب سود بیشتر با وجود موانع صادراتی بخاطر شرایط ژئوپلیتیک راهی بازار شده است
این کارشناس بازار سرمایه در ادامه درباره عواملی که میتواند بورس را با وجود رشد اخیر با افت مواجه کند، توضیح داد: طبیعتاً باید دید چه اتفاقی باعث میشود شاخص روند صعودی خودش را تغییر دهد.
وقتی بازار تا این اندازه بالا رفته و نقدینگی زیادی وارد آن شده است، اگر اتفاق منفی و جدی رخ دهد، میتواند روند بازار را تغییر دهد.
مسیر بازار مسکن چگونه خواهد بود؟
رشیدی درباره آینده بازار مسکن نیز گفت: به نظر من بازار مسکن همچنان به مسیر خودش ادامه خواهد داد. این بازار خیلی سیال نیست و در آن همیشه نوعی چسبندگی قیمت وجود داشته است.
او افزود: به همین دلیل، بازار مسکن احتمالاً مسیر خودش را ادامه میدهد و نمیتوان انتظار داشت که مانند برخی بازارهای دیگر، بهسرعت و با شدت زیادی نسبت به تحولات روز واکنش نشان دهد. چسبندگی قیمت یکی از ویژگیهای مهم این بازار است.
کدام صنایع بورس شانس رشد بیشتری دارند؟
این کارشناس بازار سرمایه درباره اینکه کدام صنایع میتوانند در نیمه دوم سال شانس رشد بیشتری داشته باشند، گفت: این موضوع به دو حالت بستگی دارد. اگر ما همچنان در شرایط « نه جنگ نه صلح» باقی بمانیم، صنایعی مانند غذایی، دارویی و زراعتی میتوانند جذاب باشند.
رشیدی ادامه داد: اگر شرایط فعلی ادامه پیدا کند، این گروهها میتوانند مورد توجه بازار باشند.
او در ادامه درباره سناریوی توافق گفت: اما اگر به سمت توافق برویم، صنایعی که جا ماندهاند و بهخصوص ریالیها، میتوانند جذابتر شوند. برای مثال میتوانم به خودروییها اشاره کنم که عمدتا زیان ساختند و در صورت تغییر شرایط، آنها میتوانند بیشتر مورد توجه قرار بگیرند.
رشیدی خاطرنشان کرد: منظورم صنایعی است که عملاً در شرایط فعلی کمتر رشد کردهاند. اگر در همین شرایط باقی بمانیم، با توجه به اینکه شرایط تورمی وجود دارد، بخشی از رشد بورس میتواند ناشی از تورم پیشرو باشد و ممکن است بخشی از این وضعیت در قیمت سهام منعکس شود.
